செய்முறை 24 — அற்கீன்களினதும் அற்கைன்களினதும் தாக்கங்களையும் இயல்புகளையும் அவதானித்தல்
NIE செய்முறைக் கைநூல் · அலகு 8 (ஹைட்ரோகார்பன்கள் மற்றும் ஹலோஜனேற்றப்பட்ட ஹைட்ரோகார்பன்கள்)
நோக்கம்
அற்கீன்கள் (alkenes) மற்றும் அற்கைன்கள் (alkynes) ஆகிய நிறைவுறாத கார்பன் தொடர்களையுடைய இரசாயனங்களின் இயல்பான தாக்கங்களை — புரோமின் நீர், காரமான KMnO₄, எரிதல் மற்றும் முனை-அற்கைன் (terminal alkyne) சோதனைகள் மூலம் — அவதானிப்பதே இச்செய்முறையின் நோக்கமாகும்.
அடிப்படைக் கோட்பாடு
அற்கீன்கள் (C=C) மற்றும் அற்கைன்கள் (C≡C) ஆகியவை நிறைவுறாத (unsaturated) இரசாயனங்கள். இவற்றில் உள்ள பல-பிணைப்புகள் (multiple bonds) மின்னெதிர்த்தன்மை (electronegative) வாய்ந்த பகுதிகளாக இருப்பதால், மின்னிலை விரும்பிகளுடன் (electrophiles) கூடல் தாக்கம் (electrophilic addition) நடைபெறுகின்றது. முனை அற்கைன்களில் (terminal alkynes) ≡C–H பிணைப்பு ஒப்பீட்டளவில் அமிலத்தன்மையுடையதாக இருப்பதால் வெள்ளி மற்றும் செம்பு உலோகங்களுடன் வீழ்படிவுகளை உருவாக்குகின்றன.
HC≡CH + 2Br₂ → CHBr₂CHBr₂
ஆரஞ்சு–பழுப்பு நிறம் மறைகின்றது (decolourisation) — நிறைவுறாமையை உறுதிப்படுத்துகின்றது.
ஊதா நிறம் மறைந்து பழுப்பு MnO₂ வீழ்படிவு தோன்றுகின்றது.
வெண்ணிற வீழ்படிவு — முனை அற்கைனை உறுதிப்படுத்துகின்றது.
சிவப்பு (red) வீழ்படிவு — முனை அற்கைனை உறுதிப்படுத்துகின்றது.
தேவையான உபகரணங்களும் இரசாயனங்களும்
செய்முறை
- புரோமின் நீர் சோதனை: ஒரு சோதனைக் குழாயில் சிறிதளவு புரோமின் நீர் (bromine water) எடுக்க. அற்கீன் அல்லது அற்கைன் வாயுவை அக்கரைசல் வழியாக நெடுநேரம் கடத்துக. ஆரஞ்சு–பழுப்பு நிறம் மறைவதை அவதானிக்க.
- பேயர் சோதனை (Baeyer's test): ஒரு குழாயில் குளிர்ந்த, நீர்த்த காரமான KMnO₄ கரைசல் எடுக்க. அற்கீன் வாயுவை கடத்துக; ஊதா நிறம் மறைந்து பழுப்பு MnO₂ வீழ்படிவு தோன்றுகின்றதா என அவதானிக்க.
- எரிதல் (Combustion): மாதிரிகளை தீக்குச்சியால் பற்றவைத்து எரியும் தன்மையை அவதானிக்க. நிறைவுறாத இரசாயனங்கள் (alkenes/alkynes) அதிக கார்பன் சதவீதம் உடையதால், கரும்புகை/ஒளிரும் (luminous/sooty) சுடரில் எரிகின்றன.
- அம்மோனியல் AgNO₃ சோதனை (முனை அற்கைனுக்கு மட்டும்): ஒரு குழாயில் அம்மோனியல் வெள்ளி நைட்ரேட்டு [Ag(NH₃)₂]⁺ கரைசல் எடுக்க. அதன் வழியாக அசிட்டிலீன் (ethyne) வாயுவைக் கடத்துக; வெண்ணிற வீழ்படிவு தோன்றுகின்றதா என அவதானிக்க.
- அம்மோனியல் CuCl சோதனை (முனை அற்கைனுக்கு மட்டும்): அம்மோனியல் செம்பு(I) குளோரைட்டு கரைசல் வழியாக அசிட்டிலீன் வாயுவைக் கடத்துக; சிவப்பு வீழ்படிவு தோன்றுகின்றதா என அவதானிக்க.
- அனைத்து அவதானிப்புகளையும் அட்டவணைப்படுத்துக.
அவதானிப்புகள்
| சோதனை | அற்கீன் — அவதானிப்பு | அற்கைன் — அவதானிப்பு | முடிவு / Inference |
|---|---|---|---|
| புரோமின் நீர் | ஆரஞ்சு–பழுப்பு நிறம் விரைவில் மறைகின்றது | ஆரஞ்சு–பழுப்பு நிறம் விரைவில் மறைகின்றது | நிறைவுறாமை உறுதிப்படுகின்றது |
| காரமான KMnO₄ (பேயர்) | ஊதா நிறம் மறைகின்றது; பழுப்பு MnO₂↓ | ஊதா நிறம் மறைகின்றது; பழுப்பு MnO₂↓ | நிறைவுறாமை உறுதிப்படுகின்றது |
| எரிதல் | கரும்புகையுடன் ஒளிரும் சுடர் | அதிக கரும்புகையுடன் ஒளிரும் சுடர் | அதிக C/H விகிதம் |
| அம்மோனியல் AgNO₃ | மாற்றமில்லை | வெண்ணிற AgC≡CAg↓ வீழ்படிவு | முனை அற்கைன் (≡C–H) உறுதிப்படுகின்றது |
| அம்மோனியல் CuCl | மாற்றமில்லை | சிவப்பு CuC≡CCu↓ வீழ்படிவு | முனை அற்கைன் (≡C–H) உறுதிப்படுகின்றது |
பாதுகாப்புக் குறிப்புகள்
- புரோமின் நீர் நச்சுத்தன்மையுடையது மற்றும் அரிக்கும் தன்மையுடையது; தோலில் படாமல் கவனமாகக் கையாளுக.
- அசிட்டிலீன் (ethyne) தீப்பற்றக்கூடிய வாயு — தீயணைக்கும் சாதனங்கள் அருகில் இருக்கட்டும்; திறந்த தீயிலிருந்து விலக்கி வைக்க.
- வெள்ளி அசிட்டைலைட்டு (AgC≡CAg) உலர்ந்தால் வெடிக்கக்கூடியது — வீழ்படிவை உடனே நீரில் கழுவுக; உலர வேண்டாம்.
- அம்மோனியா கடுமையான வாசனை உடையது; நல்ல காற்றோட்டமுள்ள இடத்தில் பயன்படுத்துக.
பரீட்சகர் கவனிக்கும் பொதுவான பிழைகள்
- புரோமின் நீர் சோதனை மட்டுமே நிறைவுறாமையை உறுதிப்படுத்துகின்றது; ஆனால் இது அற்கீன் மற்றும் அற்கைன் இரண்டையும் வேறுபடுத்துவதில்லை — அம்மோனியல் AgNO₃ / CuCl சோதனைகளால் மட்டுமே வேறுபடுத்த முடியும்.
- பேயர் சோதனைக்கு காரமான, குளிர்ந்த KMnO₄ பயன்படுத்துவதை மறத்தல் — சூடான அல்லது அமிலப்படுத்திய KMnO₄ வேறு விளைபொருட்களை தரும்.
- AgC≡CAg வீழ்படிவை உலர விட்டு அது வெடிக்கலாம் என்ற ஆபத்தை மறந்துவிடல்.
- இடைப்பட்ட அற்கைன்களில் (internal alkynes — ≡C–C–) ≡C–H இல்லாதலால் AgNO₃/CuCl சோதனை செயல்படாது என்பதை குறிப்பிட தவறுதல்.
📺 செயல்விளக்க வீடியோ
வெளி YouTube வழங்குநரிடமிருந்து.