பிரெஞ்சுப் புரட்சி நவீன ஜனநாயகத்தின் தாய் எனப்படுகிறது — "சுதந்திரம், சமத்துவம், சகோதரத்துவம்" (Liberté, Égalité, Fraternité) என்ற கொள்கை இதிலிருந்துதான் உலகம் முழுவதும் பரவியது. ஒரு பத்தாண்டுக் காலத்திற்குள் ராஜரீக ஆட்சி வீழ்ச்சியடைந்தது, குடியரசு நிறுவப்பட்டது, இறுதியில் Napoleon-இன் ஏகாதிபத்திய ஆட்சி உருவானது. காரணங்கள் — மூன்று வர்க்க சமூக அமைப்பு, பொருளாதார நெருக்கடி, Enlightenment சிந்தனை — ஒன்றுக்கொன்று எப்படி பின்னிப் பிணைந்தன என்பதைப் புரிந்துகொண்டால் இந்தத் தொகுதி எளிதாகும்.
புரட்சிக்கு முந்தைய பிரான்ஸ் சமூகம் மூன்று வர்க்கங்களாகப் (Estates) பிரிக்கப்பட்டிருந்தது. முதல் வர்க்கம் (1st Estate) மதகுரவர்கள், மக்கள்தொகையில் வெறும் அரை சதவீதம் மட்டுமே இருந்தும் வரி கட்டவேண்டிய அவசியம் இல்லை. இரண்டாம் வர்க்கம் (2nd Estate) பிரபுக்கள் (Nobility), ஒன்றரை சதவீதம் மக்கள்தொகை கொண்டவர்கள், இவர்களும் வரி விலக்கு பெற்றவர்கள். மீதமுள்ள தொண்ணூற்றெட்டு சதவீதம் மக்களும் மூன்றாம் வர்க்கத்தில் (3rd Estate) அடங்கியிருந்தனர் — Bourgeoisie (நடுத்தர வர்க்கம்), விவசாயிகள், நகர ஏழைகள் என அனைவரும். முழு வரிச் சுமையையும் இந்த மூன்றாம் வர்க்கம்தான் தாங்கியது, ஆனால் அரசியல் அதிகாரத்தில் அவர்களுக்கு பங்கே இல்லை — இந்த ஏற்றத்தாழ்வுதான் புரட்சியின் ஆழமான வேராக இருந்தது.
அரசியல் ரீதியாக, Louis XVI மன்னன் முழு சர்வாதிகார அதிகாரம் கொண்டிருந்தான், மக்கள் பிரதிநிதித்துவம் கிடையாது — Estates-General என்ற சட்டமன்றம் நூற்றெழுபத்தைந்து ஆண்டுகளாக (1614 முதல் 1789 வரை) கூட்டப்படவே இல்லை. பொருளாதார ரீதியாக, அமெரிக்க புரட்சிக்கு உதவிய போர்ச் செலவுகளால் பிரான்ஸ் அரசு கடும் கடனில் மூழ்கியிருந்தது, 1788 இல் ஏற்பட்ட கடும் பஞ்சம் ரொட்டி விலையை உயர்த்தி மக்களைப் பட்டினியில் தள்ளியது — வரி கட்டவேண்டிய சுமை முழுவதும் மூன்றாம் வர்க்கத்தின் மேலேயே இருந்தது. சமூக ரீதியாக, சக்தி பெற்ற Bourgeoisie வர்க்கத்திற்கு அரசியல் அதிகாரம் இல்லாதிருந்தது கடும் அதிருப்தியை உருவாக்கியது, ராணி Marie Antoinetteவின் விரயமான வாழ்க்கை மக்களின் கோபத்தை மேலும் தூண்டியது. இறுதியாக, Voltaire, Rousseau, Montesquieu போன்ற Enlightenment சிந்தனையாளர்களின் எழுத்துகள் சுதந்திரம், மக்கள் இறையாண்மை, அதிகாரப் பிரிவினை போன்ற கருத்துகளை பரப்பி புரட்சியாளர்களுக்கு கருத்தியல் ஆயுதத்தை வழங்கின.
1789 மே மாதம் கூட்டப்பட்ட Estates-General கூட்டத்தில் மூன்றாம் வர்க்கம் சம வாக்குரிமை கோரியபோது மறுக்கப்பட்டது; அவர்கள் தனியாக National Assembly என அறிவித்து, ஜூன் மாதம் "அரசியலமைப்பு இல்லாமல் கலையமாட்டோம்" என்று Tennis Court Oath எடுத்தனர். 14 ஜூலை 1789 அன்று பாரிஸ் மக்கள் Bastille சிறையைத் தாக்கி சாய்த்தனர் — இது புரட்சியின் தொடக்கத்தை அடையாளப்படுத்தும் நிகழ்வாக, இன்று வரை பிரான்ஸின் தேசிய நாளாகக் கொண்டாடப்படுகிறது. ஆகஸ்ட் 1789 இல் Declaration of the Rights of Man வெளியிடப்பட்டு மனிதன் பிறவியிலேயே சுதந்திரன் என்ற கொள்கை பிரகடனப்படுத்தப்பட்டது. 1791 இல் Constitutional Monarchy ஏற்படுத்தப்பட்டு Louis XVI-க்கு வரையறுக்கப்பட்ட அதிகாரம் மட்டுமே வழங்கப்பட்டது, ஆனால் 1792 இல் அவர் ஆஸ்திரியாவுக்கு தப்பிச் செல்ல முயற்சித்தது நம்பிக்கையை முற்றிலும் இழக்கச் செய்தது. இறுதியில் 21 ஜனவரி 1793 அன்று Louis XVI-இன் தலை Guillotine மூலம் வெட்டப்பட்டது, அக்டோபர் 1793 இல் Marie Antoinette-உம் அதே தண்டனையைப் பெற்றார்.
1793–94 காலகட்டத்தில் Maximilien Robespierre தலைமையிலான Committee of Public Safety, "புரட்சியின் எதிரிகளை" அழிக்க வேண்டும் என்ற பெயரில் பதினேழாயிரத்திற்கும் மேற்பட்டோரை Guillotine மூலம் கொலை செய்தது. "The Incorruptible" எனப்பட்ட Robespierre அசைவற்ற சந்தேகத்துடன் நண்பர்களைக் கூட விட்டுவைக்கவில்லை. இந்த வெறித்தனம் ஒருகட்டத்தில் அவரையே எதிர்த்து மாறியது — 1794 ஜூலையில் Robespierre தானும் Guillotine-இல் மரணமடைந்தார் (Thermidorian Reaction எனப்படும் இந்த நிகழ்வு பயங்கர ஆட்சிக்கு முடிவு கட்டியது). அதற்குப் பின் 1795–99 காலகட்டத்தில் ஐந்து பேர் கொண்ட Directory ஆட்சி நடத்தியது, ஆனால் ஊழலும் பலவீனமும் நிறைந்ததாக இருந்தது.
1799 நவம்பரில் இராணுவ மேதையான Napoleon Bonaparte ஒரு ஆட்சிக் கவிழ்ப்பு (Coup d'état) மூலம் பலவீனமான Directory ஆட்சியை கவிழ்த்தார், முதலில் "Consul" ஆனார். 1804 இல் தன்னைத்தானே Emperor Napoleon I ஆக அறிவித்துக்கொண்டார். அவர் அறிமுகப்படுத்திய Napoleonic Code நவீன சட்ட முறைக்கு அடிப்படையாக அமைந்தது — இன்று ஐம்பதுக்கும் மேற்பட்ட நாடுகளின் சிவில் சட்ட அமைப்புகள் இதன் அடிப்படையிலேயே கட்டமைக்கப்பட்டுள்ளன. அவர் ஐரோப்பா முழுவதும் இராணுவப் பிரச்சாரங்கள் நடத்தி பெரும் பகுதியை வென்றார், Britain-க்கு எதிராக Continental System என்ற வர்த்தக முற்றுகையையும் அமல்படுத்தினார். இறுதியில் 1815 இல் Waterloo போரில் தோற்று St. Helena தீவுக்கு நாடுகடத்தப்பட்டார் — இதனுடன் புரட்சிக்குப் பிந்தைய ஒரு தசாப்த கால ஏகாதிபத்திய அத்தியாயம் முடிவுக்கு வந்தது.
பிரெஞ்சுப் புரட்சியின் "Liberté, Égalité, Fraternité" கொள்கை நவீன ஜனநாயகத்தின் அடிப்படையாக மாறியது. அதன் Declaration of the Rights of Man, பின்னாளில் 1948 இல் வெளியிடப்பட்ட ஐக்கிய நாடுகள் சபையின் மனித உரிமை பிரகடனத்திற்கு வழிவகுத்தது — இரண்டும் வெவ்வேறு ஆண்டுகளின் வெவ்வேறு ஆவணங்கள் என்பதை நினைவில் கொள்ள வேண்டும். ஒவ்வொரு மக்கள் தொகுதியும் தன் நாட்டை நிர்வகிக்கலாம் என்ற தேசியவாதக் கருத்தும் இதிலிருந்து பரவி பத்தொன்பதாம் நூற்றாண்டு ஜேர்மனி, இத்தாலி ஒன்றிணைப்பு இயக்கங்களுக்கு தூண்டுகோலாக அமைந்தது. இந்தப் புரட்சியின் அலைகள் ஐரோப்பாவைத் தாண்டி லத்தீன் அமெரிக்காவிலும் உணரப்பட்டன — 1804 இல் Haiti சுதந்திரம் பெற்றது இதற்கு ஒரு நேரடி உதாரணம்.